Çitaların evcilleştirilmesi nesillerini tüketiyor

ANKARA (AA) - Cheetah Conservation Fund'ın (CCF) yaptığı araştırmada, zenginler tarafından evcilleştirilmelerinin çitaların nesillerinin tükenmesine yol açtığı tespit edildi.

CNN International'ın haberine göre, CCF'nin kurucusu ABD'li biyolog Laurie Marker, "Matematiksel veriler çitaların birkaç yıl içinde neslinin tükeneceğini gösteriyor." dedi.

CFF'nin raporuna dayandırılan haberde, Somali'de her yıl yaklaşık 300 çitanın ülke dışına kaçırıldığı ve çok sayıda çitanın da Afrika kıtasında istismara açık kaldığı ifade edildi.

Haberde, Somali'nin çita kaçakçılığının Afrika'daki ana güzergahı olduğu, kaçırılan çitaların çoğunluğunun Arap yarımadasına gönderildiği belirtildi.

Marker, çitaların kapalı alanda yaşam sürdürmesinin ölümcül olabileceği uyarısında bulunarak, "Çitaları evcil hayvan olarak sahiplenenler, türün neslinin tükenmesine sebep oluyor." diye konuştu.

Çita neslinin geleceğinin tehlike altında olduğunu vurgulayan Marker, kaçakçılığı yapılan her dört çitadan üçünün yolculuklarda öldüğünü söyledi.

Uzmanlar, dünyanın en hızlı kara memelisi çitaların koşmak için alana ve özel beslenmeye ihtiyaç duyduğuna işaret ederek, Körfez ülkelerinin birçoğunda çitaları alan zenginlerin hayvanlara nasıl bakacaklarını bilmediklerini ve çoğunun bir ya da iki yıl içinde öldüğünü belirtti.

Son beş yılda yüzlerce evcilleştirilen çitayı tedavi eden ve Körfez ülkelerinden birinde yaşayan bir veteriner, "Çitalar kafeslerde mahvoluyor." yorumunu yaptı.

Veteriner, sahiplerinin hayvanları beslemeyi bilmediklerinden çitaların sindirim sistemi bozukluğu ve metabolik rahatsızlıklar geçirdiğini, ayrıca strese bağlı hastalıklar ve obeziteyle de karşı karşıya kaldıklarını kaydetti.

Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) İklim Değişikliği ve Çevre Bakanlığı, çitaların zenginlerce alındığını reddederek, ülkedeki tüm çitaların "lisanslı tesislerde" olduğunu savundu.

Bakanlık, nesli tükenmekte olan hayvanların internet üzerinden satış reklamlarının takip edildiğini ve 800 sitenin kapatıldığını bildirdi.

CCF ve kaçakçılık uzmanlarına göre, nesli tükenmekte olan çitaların büyük çoğunluğu Körfez ülkelerinde statü sembolü olarak zenginler tarafından sahipleniliyor.

Dünyadaki çita sayısının 7 bin 500'ün altında olduğu vurgulanırken, yaklaşık bin çitanın da Körfez ülkelerinde "evcil hayvan" gibi tutulduğu tahmin ediliyor.

BAE ve Suudi Arabistan dahil birçok Körfez ülkesinde vahşi hayvanların sahiplenilmesi ve satışı yasak olmasına rağmen yaptırımların yetersiz kaldığı aktarıldı.

Haberde, sosyal medyada çitaların lüks araçların üzerine uzanırken, zorla havuza sokulurken veya zorla dondurma yedirilirken çekilen videolarının paylaşıldığına vurgu yapıldı.

Haberde, çoğunluğu Körfez ülkelerinde olmak üzere Ocak 2012-Haziran 2018 döneminde bin 367 çitanın sosyal medya üzerinden satışa sunulduğu belirtildi.

Çoğu Instagram ve YouTube'dan yapılan satışların yüzde 90'ından fazlasının Körfez ülkelerinde, yüzde 60'ının da Suudi Arabistan'da yapıldığı vurgulandı.

CNN International'a konuşan bir kaçakçı ise çitaların en az 6 bin 600 dolardan satışa çıkarıldığını söyledi.

İnterpol ve Birleşmiş Milletlere (BM) göre, vahşi hayvan kaçakçılığının, insan ve silahın yanı sıra dünyadaki ilk beş yasa dışı eylem arasında yer aldığı tahmin ediliyor.

Dünyanın en az gelişmiş ülkelerinden biri Somali'de yoksulluğun, insanları bu tür kaçakçılık eylemlerine ittiğine işaret edilen haberde, ülkede son birkaç yılda kaçakçılarla mücadeleye öncelik verilmeye başlandığı vurgulandı.

Haberde Somali Çevre Bakanı Şükrü Hacı İsmail Bandare, uluslararası topluma çağrıda bulunarak, "Bunun doğru olmadığını söyleyecek hükümetlere, krallara, prenslere, kraliçelere ve etkili insanlara ihtiyacımız var. Eğer çitaları koruyabilirsek onlara sahip olabilecekleri en iyi hayatı vermiş olacağız. Onlar kafeslerimizde değil doğada olmalılar." diye konuştu.