Toplu intiharlara suçlu değil çare arayalım

Toplu intiharlar üzerine değerlendirme yapan Tüketici Hak Arama Derneği Genel Başkanı ve Tüketici Birliği Federasyonu Genel Başkan Yardımcısı Nihat Altay; "İntiharların sadece ekonomik veriler üzerine değil tüm yönüyle ele alınması gerekmektedir" dedi

İstanbul Fatih’te kardeş oldukları öğrenilen ve yaşları 48 ile 60 arasında değişen dört kişinin siyanürle intihar etmesinin ardından, Antalya’da dört kişilik bir ailenin de geçim sıkıntısından dolayı intihar etmesi kamuoyunda büyük yankı uyandırdı.

İntihar olaylarının çok vahim ve içler acısı olduğunu belirten Nihat Altay, “Türkiye’de her geçim sıkıntısı çeken intihar edecekmiş gibi algı oluşturmak doğru değil. ’Dünya Sağlık Örgütü raporlarına göre; İntihar nedeniyle her yıl yaklaşık bir milyon kişi hayatını kaybediyor. Japonya, Litvanya, Finlandiya, Güney Kore, Rusya intihar oranı yüksek ülkeler arasında yer alırken Türkiye nispeten düşük intihar oranına sahip ülkeler arasında’. İlk sıralarda ekonomik refah düzeyi iyi olan ülkeler gözümüze çarpıyor. Demek ki intiharların, "sadece ekonomik veriler" üzerine değil, psikolojik, sosyolojik, adli ve idari olarak da incelenmesi ve tüm yünüyle ele alınması gerekiyor. Bunun yanında komşuluk ilişkileri, manevî değerler, sosyal hizmetler üzerine farkındalığı artırmak için neler yapabiliriz üzerine yoğunlaşmak yerine, birilerini suçlamak daha vahim sonuçlar ortaya çıkaracaktır. Siyanürü temin etmeyi, depresyonun doğurduğu kötü sonuçları ve aşırı tüketimin insanlar üzerindeki etkileri araştırılıp üzerine gidilmelidir. Antalya’da bir aileyi yok eden babanın kendi ile beraber masum iki çocuğunu ve eşini öldürmesine, değil ekonomik sıkıntı hiç bir neden gerekçe gösterilemez. Hangi psikolojik akılla hareket ettiği belli olmayan baba, üç masum kişinin kanını eline bulaştırarak katil olmuştur. Sabır ve metanet yerine bir şeyleri bahane edip öfke ile hareket edilirse, dönüşü olmayan yola girilir” dedi.

“İstanbul’da intihar ederek hayatına son veren kardeşlerden birisi olan Oya Yetişkin’in yakın arkadaşının anlattıklarına göre; Oya Yetişkin, şarkı söylüyormuş, modellik yapıyormuş, karate ve aerobik dersleri veriyormuş” diyen Nihat Altay açıklamasını şöyle sürdürdü; “Bu kadar ek iş yapmasına rağmen, alışveriş yapmayı çok sever, hiç para biriktirmezmiş. Aşırı tüketimden dolayı vatandaşlar ödeyemeyeceği kredi, kredi kartı veya farklı bir borç ile felakete sürüklendiğinin farkında değiller. Yaptığım pek çok basın açıklamasında üzerinde durduğum en önemli konulardan biri de tüketicilerin ayaklarını yorganlarına göre uzatması olmuştur. On günlük tatil için bir yıl borca giren tüketicileri, yeni aldığı bir aracı yok fiyata satıp, daha modelli olsun diye kredi çekip değiştirenleri, iphone’nin yeni modeli çıktığında kuyruğa girenleri çok kez gözlemliyoruz. Tüketicilere harcama yapmayın demiyorum. Ancak imkanların elverdiği sürece harcama yapılması gerekir. Sonra borç, borçla kapatılıyor. Bakın 23 Ağustos 2019 itibariyle bankalara olan borç, geçen yılın aynı dönemine göre 9.9 milyar lira artarak 528.11 milyar lira olmuş. Bu borcun 416.4 milyar lirası tüketici kredilerinden, 111.7 milyar lirası kredi kartlarından kaynaklanıyor. Takibe alınan tüketici kredisi ve kredi kartı borcu ise 2.8 milyar lira daha artarak 21.5 milyar lira olmuş. Sadece kredi kartı borcu yüzünden yasal takibe düşen 3 milyon kişi var. Hal böyle olunca ve borç ödenemez hale gelince tüketici icralık oluyor. Bu durumun ortaya çıkardığı içler acısı sonuçta, intiharlarla, facialarla pek çok aileyi ve hayatı yerle bir eden acılarla son buluyor. Bu nedenle vatandaşımız çok dikkat etmeli, hesabını iyi yapmalı ve bütçesine göre hareket etmelidir.”