NYT: Kasım Süleymani BAE ve Suudi Arabistan ile gerginliği azaltmak için görüşmeler yapıyordu

ABD'nin New York Times (NYT) gazetesi, BAE'nin Eylül 2019'da Washington yönetiminden habersiz İran ile gizli görüşmeler yaptığını ve görüşmelerin ocak ayı başında ABD saldırısında öldürülen Süleymani tarafından planlandığını yazdı.

ABD'nin Körfez'deki müttefikleri, özellikle İran karşıtlığıyla bilinen ABD Ulusal Güvenlik Danışmanı John Bolton'un Eylül 2019'un başlarında Başkan Donald Trump tarafından görevden alınması ve Suudi Arabistan'ın petrol tesislerine saldırıların ardından Washington'un İran'la askeri çatışmadan kaçınması üzerine Trump yönetiminin bu ülkeye yönelik "azami baskı" politikasını sorgulamaya başladı.

Bunun üzerine BAE, ABD'nin onayı olmadan İran ile gizli görüşmelere başladı. Eylül ayı sonunda BAE'nin başkenti Abu Dabi'ye gelen İranlı üst düzey yetkililer ile BAE arasında bölgedeki gerginliğin düşürülmesi adına görüşmeler yapıldı.

Benzer görüşmelerin aynı dönemde Irak ve Pakistan ara buluculuğunda Suudi Arabistan ile İran arasında da yapıldığını yazan NYT, söz konusu görüşmelerin 3 Ocak'ta Bağdat Havalimanından çıkışı sırasında ABD saldırısına uğrayan İranlı general Süleymani tarafından organize edildiğini aktardı.

Bölgede İran'a karşı ABD ile birlikte hareket eden BAE'nin Tahran ile görüşmelere başlamasının öğrenilmesi Washington yönetiminde İran'a karşı "azami baskı" politikasının çökeceği endişesini doğurdu.

NYT, bir istihbarat yetkilisine dayandırarak, konunun ABD Dışişleri Bakanı Mike Pompeo'nun ekim ayında İsrail'i ziyaretinde İsrail İstihbarat Servisi Mossad'ın Başkanı Yossi Cohen ile görüşmesinde gündeme geldiğini ve Cohen'in İran karşıtı koalisyonun çökeceğine yönelik endişesini Pompeo'ya aktardığını yazdı.

İran'ın bölgedeki askeri-istihbari operasyonlarının başındaki isim olarak bilinen İran Devrim Muhafızları Ordusu'na bağlı Kudüs Gücü'nün eski komutanı Kasım Süleymani ve Haşdi Şabi Başkan Yardımcısı Ebu Mehdi el-Mühendis'in de aralarında bulunduğu 10 kişi, 3 Ocak'taki ABD saldırısında hayatını kaybetmişti.

ABD Başkanı Trump, Süleymani'nin bölgedeki dört ABD Büyükelçiliğine saldırı düzenlemeyi planladığı için öldürüldüğünü öne sürmüş ancak ABD Savunma Bakanı Mark Esper, bu konuda kesin bilgi olmadığını açıklamıştı.

Irak Başbakanı Adil Abdülmehdi ise Süleymani'nin kendisine İran'dan Suudi Arabistan'a bir mesajı iletmek için Bağdat'a davet edildiğini belirterek, "Kendisiyle, öldürüldüğü sabah buluşacaktım. Suudi Arabistan'dan İran'a gönderilmesine aracılık ettiğimiz bir mesajın yanıtını getiriyordu." demişti.

Süleymani'nin öldürülmesinin ardından İran 8 Ocak'ta ABD'nin Irak'taki Ayn el-Esed Hava Üssü'nü balistik füzelerle hedef almıştı. Saldırıda ABD askerlerinin kayıp vermediğini duyuran ABD Savunma Bakanlığı (Pentagon), daha sonra saldırıyla ilgili 109 ABD askerine "travmatik beyin hasarı" teşhisi konulduğunu açıklamıştı.